واژه‌شناسى عازّه : تلاش كرد در عزت و بزرگى بر او چيره شود و از او پيشى گيرد . شاقه : با او به مخالفت برخاست . ناواه : با او به دشمنى برخاست . ساختار ادبى قاهر : خبر دوم براى ضمير « هو » است و يا خبر براى مبتداى محذوف بوده و در اصل چنين است : « هو قاهر » . شرح و تفسير ( هو الّذي اشتدّت نقمته على أعدائه في سعة رحمته و اتّسعت رحمته لأوليائه في شدّة نقمته ) تفسير « رحمت » و « نقمت » خداوند را از طبيعت استفاده مىكنيم كه خود نيز آفريده اوست . به اين مثال توجه كنيد : بديهى است كه خورشيد و نور آن رحمتى از سوى خداوند است و نيز هوا و باران و حاصلخيزى زمين همگى از فوايد خورشيد هستند و نيز سودهاى فراوان ديگرى كه در دريا و خشكى بر مؤمن و كافر مىبخشد . بنابراين خداوند در دنيا به دشمنانش نيز كه از آنها بيزار است ، رحم مىكند . همچنين خداوند طوفان و تندباد و زلزله مىفرستد تا ناشى از غضب و انتقام او از بدىها و زشتىها است و زيانهاى فراوان ديگرى كه آسيب آنها به نيكوكار و بدكار به يكسان مىرسد و هرچه در پيش رو دارند از كاخ سمتگران تا كوخ يتيمان همه را ويران مىسازد . بنابراين ، خشم خداوند در دنيا شامل حال اوليا و پرهيزگاران كه خداوند آنها را دوست دارد ، نيز مىشود . در اين آيه به اين حقيقت اشاره شده است : « و از فتنه‌اى كه تنها به ستمكاران شما نمىرسد بترسيد و بدانيد كه خدا